Jan van Arkel
Woonkern Grafhorst
Woonkern Kampereiland

© HISTORISCHE VERENIGING VOOR DE IJSSELDELTA -JAN VAN ARKEL / webdesign Remy Steller

Woonkern Wilsum

Concrete oproepen

 

 

Onderstaand geven we een overzicht van de diverse activiteiten waarbij wij als bestuur van mening zijn dat deze een bijdrage kunnen leveren aan de doelstelling van de vereniging.

Enkele werkgroepen (bv. Ittervegt, Harsenhorst, kerkgeschiedenis IJsselmuiden 1880-1920) zijn actief bezig en we wachten met spanning op de eerste resultaten. Eind vorig jaar hebben als bestuur onderling een verdeling gemaakt waarbij elk bestuurslid als contactpersoon voor een of meerdere werkgroepen optreedt.

Hoewel wij als bestuur van mening zijn dat er een schat aan kennis binnen de vereniging aanwezig is, zijn wij van mening dat deze activiteiten niet exclusief voor deskundigen bedoeld zijn. Nee, binnen onze vereniging kunnen we veel van elkaar leren. Daarom roepen we een ieder op, ervaren of onervaren, deskundige of leek, veel of weinig beschikbare tijd, om te kijken of er bij u mogelijkheden zijn om een bijdrage te leveren aan een van onderstaande activiteiten.

Een aantal leden hebben al gereageerd. Toch zouden we graag nog wat meer aanmeldingen zien. We zoeken nog enkele leden voor de werkgroepen “genealogie”,“steenbakkerijen”,“fotomateriaal”, “begraafplaatsen” en “veldnamen”.

Belangrijk vinden we dat deelnemende leden meedenken en meewerken bij het bepalen van concrete activiteiten, frequentie, etc. van een werkgroep. Als u belangstelling hebt voor een of meerdere activiteiten kunt u contact opnemen met de secretaris (André Westendorp-info@hvjanvanarkel.nl ). Bij voldoende belangstelling kunnen we eerst per werkgroep een eerste overleg afspreken.

Onlangs heeft het bestuur haar taken herverdeeld, waarbij elk bestuurslid als coördinator of contactpersoon voor een of meerdere werkgroepen zal gaan optreden.

 

 

 

werkgroep “steenbakkerijen”.

Het is onze bedoeling om een gedegen onderzoek uit te voeren naar de steenbakkerijen, met name

langs de IJssel. Rondom Kampen hebben diverse steenbakkerijen en kalkovens gestaan. Naast het

onderzoek in de gemeente Kampen willen we ook proberen samen te werken met zusterverenigingen o

m zo het resultaat een meer regionaal karakter te geven. We denken hierbij aan de verenigingen in

Hattem en Zwolle. Binnen onze vereniging hebben enkele leden hiervoor reeds belangstelling getoond,

maar meer hulp is welkom.

 

 

 

werkgroep “archeologie”

Binnen onze gemeente is een schat aan archeologisch materiaal aanwezig. Veel hiervan is bij

het breder publiek niet bekend. Velen herinneren zich nog de befaamde “schervenavonden”.

Als bestuur vinden we het dan ook jammer dat binnen onze vereniging geen activiteiten

rondom dit onderwerp ontplooid worden. Hoewel we nog geen concrete doelstelling voor

ogen hebben, vragen we wel of er leden zijn die belangstelling voor onze locale archeologie

hebben. Als een van de eerste activiteit van deze werkgroep zien wij het inventariseren en/of

bepalen waarop men zich kan richten.

 

 

 

 

 

werkgroep “fotomateriaal”

We komen steeds vaker schitterende oude foto’s tegen waarvan het bestaan niet bekend was.

Helaas constateren we regelmatig dat bijvoorbeeld van personen die op deze foto’s staan

nauwelijks iets bekend is, als al bekend is wie het zijn. Doelstelling van deze werkgroep is

o.a. het verzamelen en beschrijven van oud fotomateriaal. Het beschrijven van foto’s doen we

a.d.h.v. van een formulier.

Voor het verzamelen zal gezocht en geïnformeerd moeten worden. Daarnaast zouden we ook graag

de nog vele onbekende foto’s in het Frans Walkate Archief (o.a. van IJsselmuiden) willen beschrijven.

Contact met het Walkate Archief is gelegd, maar nu nog de invulling.

Kortom een boeiende bezigheid waar we dringend op zoek zijn naar man/vrouw-kracht.

 

 

werkgroep “genealogie”

Doelstelling van deze werkgroep is om een genealogische kennis op te bouwen van families

uit het werkgebied van onze gemeente. Met deze kennis kan vervolgens hulp worden geboden

aan onderzoekers en belangstellenden. Daarnaast zal de werkgroep genealogiën kunnen

uitwerken en publiceren van specifieke en/of bijzondere families. Op dit moment is het

onderzoek naar de familie Rekveld hiervan een voorbeeld.

Gevraagd: leden die zich hiervoor beschikbaar willen stellen. Specifieke kennis is niet vereist

(dit kunnen we met elkaar leren), wel belangstelling voor familiegeschiedenis.

 

 

werkgroep “kamper taalkringe”

Het ziet er naar uit dat de thans nog zelfstandige vereniging Kamper Taalkringe officieel ook

onder die naam als werkgroep dialect in onze vereniging zal worden opgenomen. Op dit

moment heeft de Taalkringe voorlopig al een afgevaardigde in ons bestuur: A.J. (Johan) Prins.

De Kamper Taalkringe heeft een veertigtal leden waarvan een tiental al lid is van Jan van

Arkel. Bij nader inzien blijken de statuten niet aangepast te hoeven worden. Wel het

huishoudelijk reglement. De toetreding van de Taalkringe moet nog officieel in

ledenvergaderingen van beide verenigingen aangenomen worden.

Wie belangstelling heeft voor de activiteiten van de Kamper Taalkringe kan zich daarvoor

aanmelden of bijdragen leveren.

 

 

 

 

werkgroep “PR”

Een aantal malen zijn we het afgelopen jaar geconfronteerd met activiteiten waarbij we ons

kunnen presenteren, bijvoorbeeld: informatiestand (mede namens gemeente-archief en

IJsselacademie) bij 125-jaar VORG in Zwolle, landelijke monumentendag, cultuurplein. Ook

dit jaar verwachten we hiervoor weer activiteit, o.a. een informatiedag van alle historische

verenigingen in Overijssel. Ook denken we ons in de toekomst binnen de gemeente meer te

gaan presenteren, bijvoorbeeld op de Kamper Ui(t)dagen, activiteiten rondom de Koggewerf,

diverse jaarmarkten in de buitenkernen. Vanzelfsprekend kunnen wij als bestuur dit niet

allemaal zelf verzorgen. Graag zouden we hiervoor creatieve leden zien die zich aanmelden

om onze vereniging op ludieke of wat voor wijze dan ook in de schijnwerpers te zetten.

 

 

werkgroep “veldnamen”

In het verleden is door een onderzoek naar de veldnamen in een deel van de gemeente

Kampen uitgevoerd. Hiervoor is enorm veel werk verzet en genoteerd. Als bestuur zouden we

graag zien dat de resultaten van dit onderzoek gepubliceerd gaan worden. Echter er dient

hiervoor nog veel werk verzet te worden, o.a. het ordenen van de vele gegevens en het

schrijven van een leesbaar verhaal. Wie heeft hiervoor belangstelling ?

 

 

werkgroep “wijk Zuid”

Het is de bedoeling om een onderzoek te starten over de geschiedenis van de wijk “Zuid”.

Wie kan daaraan meehelpen met informatie en eventueel (oude) foto's?

Wilhelmina gedenkteken

 

Ons lid Sam Hörchner vraagt uw hulp voor het volgende probleem:

Bij het schrijven van zijn artikel in de Kamper Almanak-2009 over Koninginnedag/100 jaar KOV kwam hij het krantenverhaal tegen van de onthulling van het Wilhelmina-gedenkteken in het plantsoen buiten de Cellesbroederpoort.

Dit ter gelegenheid van de troonsbestijging van Wilhelmina op 31 augustus 1898. Bij de onthulling zijn foto's gemaakt en later waren er ook ansichtkaarten van het gedenkteken.

Wat we willen achterhalen is de latere geschiedenis van het monument.

Wanneer is het weggehaald? Is dit mogelijk gebeurd tijdens de Duitse bezetting, toen de uitingen van Oranjeliefde werden verboden en bestreden, onder meer door wijziging van de straatnamen.

Waarom is het monument of een kopie daarvan niet weer teruggeplaatst?

In de kranten is dat zoeken naar een speld in een hooiberg en ook het Gem. Archief is een hooiberg vol verborgen spelden.

Wie helpt of weet de oplossing van dit raadsel?

Koninklijk jacht de Piet Hein in de tweede wereldoorlog

 

De heer A. van Dijk, heeft uw hulp nodig:

Een goede kennis van mij is bezig met de herdruk van een ooit door hem geschreven boekje over het Koninklijk jacht de Piet Hein, het huwelijksgeschenk aan Prinses Juliana en Prins Bernhard in 1937.

Dit geeft hen gelegenheid tot het aanbrengen van enige aanvullingen.

 

Het jacht is in de Tweede Wereldoorlog door de Duitsers als commandoschip gebruikt.

Het schijnt (vermoedelijk aan het eind van de oorlog) op de IJssel nabij Kampen te zijn aangevallen door geallieerde jagers en zou daarbij teruggeschoten hebben met een mitrailleur. Daarbij werd  de Nazi-vlag met hakenkruis door eigen vuur doorboord.

 

 

Vraag: weet één van onze leden of er een foto bestaat uit die periode van het koninklijk jacht de Piet Hein met Nazi-vlag

© Frans Walkate Archief (boek 021 nr. 148)

© Frans Walkate Archief

Stadsomroeper gevraagd.

 

Ouderen weten het nog: de stadsomroeper als een onderdeel van het straatbeeld, ook in Kampen. Toch zijn ze er nog steeds. Mensen met een hang naar het verleden, cultuurfreaks, die het omroepen als een roeping zien, een vak waarbij creativiteit en acteertalent een grote rol spelen. Zij verkondigen graag aan een groot publiek wat er zich allemaal afspeelt en waar zij vandaan komen. In veel steden en dorpen verschijnen de laatste jaren weer omroepers, gekleed in historische kostuums en voorzien van soms aloude attributen. Sommigen zijn uitgedost als komen zij uit de 17e eeuw, anderen met kleren van rond 1900-1930. Zij beschouwen zich als de ambassadeurs van hun woonplaats en worden voornamelijk ingezet bij allerlei festiviteiten, openingen van gebouwen of winkels, braderieën en andere speciale gelegenheden.

In de gemeente Kampen is op dit moment geen omroeper actief. Een goed moment om hier verandering in te gaan brengen. Op 29 oktober wordt in de Bovenkerk de dag voor regionale geschiedenis en streekcultuur gehouden. Bij deze dag wordt medewerking verleend door het gilde 'Eerste Vereniging Stads- en Dorps Omroepers Nederland' . Zij zullen met een 10-tal omroepers en een omroepster in de Oudestraat aankondigingen van het gebeuren gaan verzorgen. Een prachtige gelegenheid om ook een stadsomroeper van Kampen en/of een dorpsomroeper van IJsselmuiden te gaan zoeken. De gedachte is om met een “concours” een wedstrijd te houden. De winnaar mag zich dan stadsomroeper van Kampen noemen. Er zal voor een deskundige jury worden gezorgd, maar ook het aanwezige publiek zal een belangrijke rol in de beoordeling spelen.

Er zijn wel een aantal spelregels voor een omroeper.
Vroeger was het zo dat een omroeper goed bekend moest staan, geen dronkelap mocht zijn en geen problemen mocht hebben met de Schout en de Schepenen. Men werd omroeper uit armoede om zodoende wat geld bij elkaar te verdienen. De omroeper van vroeger ging zeer sober gekleed. Vaak in een boerenkiel of een zwart pak met pet en klompen.
Tegenwoordig is het zijn van omroeper geen bittere noodzaak meer, maar een hobby. Omroepers worden beschouwd als visitekaartje van hun woonplaats en/of gemeente. Zij worden ook ingehuurd door diverse soorten organisaties en worden door hen ingezet ter opluistering van allerlei festiviteiten.
In diverse gemeenten worden onze omroepers ingezet om bijvoorbeeld raadsvergaderingen aan te kondigen of om de bevolking op te roepen om te gaan stemmen. Verder zijn er burgemeesters, die hun omroepers meenemen naar officiële bijeenkomsten.

Kort gezegd de omroeper van nu:

 Mag een man of vrouw zijn.

 Moet Nederlandstalig zijn.

 Moet geïnteresseerd zijn in cultuur en historie.

 Moet goed bekend staan (geen crimineel, zuiplap of een z.g. aso).

 Moet een zekere mate van creativiteit bezitten (denk aan het maken van eigen teksten e.d.).

 Moet in zekere zin durven en kunnen acteren.

 Mag zich niet als een “clown” gedragen (humor mag wel, maar geen feestneuzen e.d.).

 Moet een serieus persoon zijn.

 Moet bereid zijn om zijn/haar eigen stad, dorp of regio te promoten.

 Moet representatief zijn.

 Moet beschikken over een duidelijke, luide en dragende stem.

 Moet het vak van omroeper zien als een hobby.

 Moet officieel als omroeper zijn geïnstalleerd door de gemeente

Een stadsomroeper aan het werk zien ? Dit kan op zaterdagmiddag 15 oktober in de Oudestraat te Kampen van 14.00 tot 15.00 uur. Een omroeper zal dan de eerste aankondiging voor de activiteiten op 29 oktober verzorgen.

Wie het aanspreekt om deze bijzondere functie in de gemeente te gaan vervullen kan zich aanmelden (of verdere informatie opvragen) bij Margreet Vink-Bos, gemeentearchivaris Gemeentearchief Kampen m.vink-bos@kampen.nl tel. 038-3370770 of bij André Westendorp, secretaris Historische Vereniging ‘Jan van Arkel’ info@hvjanvanarkel.nl tel 038-3319812.
Want een ding is zeker:

éénmaal een omroeper gezien en gehoord en je vergeet het nooit meer.